دیگر اخبار
پایگاه اطلاع رسانی اسراء: استاندار قم به همراه جمعی از مسئولین استانداری در دیدار نوروزی خود، با حضور در بنیاد بین...
پایگاه اطلاع رسانی اسراء: در میان ماههای دوازده ‏گانه، ماه رجب از حرمت و قداست خاصی ‏برخوردار می ‏باشد.آیت الله...
پایگاه اطلاع رسانی اسراء: فرمانده ناجا با حضور در بنیاد بین المللی علوم وحیانی اسراء با آیت الله العظمی جوادی آملی...
به گزارش خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی اسراء: فرمانده ناجا با حضور در بنیاد بین المللی علوم وحیانی اسراء با آیت الله...
پایگاه اطلاع رسانی اسراء: مراسم تشییع پیکر مرحوم آیت الله سیدمهدی ابن الرضا خوانساری به طرف حرم مطهر برگزار شد و...
پایگاه اطلاع رسانی اسراء به نقل از شفقنا: صلح و دوستی نیاز اصلی بشر برای زندگی امن و آرام است. جامعه بدون صلح را...
پایگاه اطلاع رسانی اسراء: آیت الله العظمی جوادی آملی با بیان این که برخی واحدهای تجاری و اصناف محدوده حرم حضرت...
پایگاه اطلاع رسانی اسراء: رییس جمهوری در تماس‌های تلفنی جداگانه با مراجع تقلید، فرا رسیدن سال ۱۳۹۶ هجری شمسی را...
به گزارش خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی اسراء: حضرت آیت الله العظمی جوادی آملی در جلسه درس اخلاق این هفته خود كه در...
پایگاه اطلاع رسانی اسراء: حضرت آیت الله العظمی جوادی آملی در شرح دعای تحویل سال، فرمودند: در روايات ما آمده است که...
پایگاه اطلاع رسانی اسراء: به مناسبت آغاز سال 1396 شمسی به بازخوانی پیام نوروزی حضرت آیت الله العظمی جوادی آملی می...
پایگاه اطلاع رسانی اسراء: كاروان بشري محتاج رهبري راهنمايان الاهي است كه در اَمام قافلهٴ انساني قرار گيرند، و با...
متن خبر

شناسه : 1129948

پایگاه اطلاع رسانی اسراء: به مناسبت روز جهانی فلسفه، یادداشتی با عنوان رویکرد آیت‌الله جوادی‌آملی به «علم دینی» از حجت الاسلام دکتر حمید پارسانیا ریاست پژوهشگاه علوم وحیانی معارج در صفحه اندیشه روزنامه ایران به چاپ رسیده است که در ادامه از نظر می گذرانیم.

به گزارش خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی اسراء: به مناسبت روز جهانی فلسفه، یادداشتی با عنوان رویکرد آیت‌الله جوادی‌آملی به «علم دینی» از حجت الاسلام دکتر حمید پارسانیا ریاست پژوهشگاه علوم وحیانی معارج در صفحه اندیشه روزنامه ایران به چاپ رسیده است که در ادامه از نظر می گذرانیم.

حجت الاسلام دکتر حمید پارسانیا:

علم دینی در جهان اسلام موضوعی متأخر است و نخستین‌بار طرح این مسأله به سال ۱۹۷۸ در نشستی در مکه بازمی‌گردد.

آیت‌الله جوادی آملی از جمله عالمانی است که در زمینه علم‌دینی صاحب رأی است. به زعم او، «علم» یک برساخته فرهنگی، تاریخی و اجتماعی محض نیست و از ارزش شناختاری برخوردار است؛ به تعبیری، علم در ذاتیات خودِ دین نهفته نیست و به دینی و غیردینی متصف نمی‌شود.

آیت‌الله جوادی آملی همچنین علم دینی را با حیثیت‌های مختلف به کار برده است؛ یکی از این حیثیت‌ها به «موضوع» علم بازمی‌گردد؛ به این معنا که اگر «موضوع دانش» شما دین بود، این علم‌دینی خوانده می‌شود و اگر موضوع غیر دین بود، علم نیز غیردینی خواهد بود. به زعم آیت‌الله جوادی آملی، حیثیت دیگر علم از جهت متافیزیک علم است. واقعیت این است که در حوزه حکمت اسلامی، علم به دانش طبیعی منحصر نمی‌شود.

برخی معتقدند  علم به لحاظ عالم نیز می‌تواند به دینی و غیردینی متصف شود. بنابراین چنانچه عالم متدین باشد، علم دینی است و چنانچه عالم متدین نباشد، علم نیز غیردینی است. اما آیت‌الله جوادی آملی نقدی را به این دیدگاه وارد می‌داند. به زعم او، از افق رفتار عالمان نمی‌توان به این نتیجه رسید که علم تولیدی آنها اسلامی یا غیراسلامی است چرا که علم به متافیزیک و روش‌اش باز می‌گردد و تا آن درست نشود «علم دینی» محقق نخواهد شد.

به باور آیت‌الله جوادی‌آملی، بین «عالم» و «علم دینی» تناسب وجود دارد اما با یک نگاه ژرف‌تر. علم باید از متافیزیکی برخوردار باشد که با اعتقاد عالم سازگار است. صرف اینکه رفتار عالم، دینی باشد نمی‌توان جامعه‌ای را دینی خواند. داشتن هنجارهای دینی مثبت است اما نمی‌توان به آن بسنده کرد.

حیثیت تاریخی، تمدنی و فرهنگی از دیگر موضوعات و وجوه مهم در بحث علم دینی است که البته در آثار آیت‌الله جوادی‌آملی کمتر محل بحث واقع شده است، اما این ظرفیت در بیانات او وجود دارد. بر این اساس، ممکن نیست نظام علمی پمپاژکننده فرهنگ سکولار باشد اما خود «فرهنگی دینی» داشته باشد.